Mazoutketel vervangen: wat mag nog en welk alternatief kies je?

Laatst bijgewerkt op: 10/11/2026

mathias-de-bie-auteur

Geschreven door Mathias De Bie

Categorieën: Airco, Centrale verwarming, Condensatieketel, Gasketel, Mazoutketel, Warmtepompen

10 min leestijd

Mazoutketel vervangen: wat mag nog en welk alternatief kies je?

Is je mazoutketel aan vervanging toe en ligt er aardgas in je straat? Dan mag je in Vlaanderen geen nieuwe mazoutketel meer plaatsen. Je kiest dan tussen een condensatieketel op gas, een hybride installatie of een lucht-water warmtepomp. Alleen als er nergens in de buurt een gasnet ligt, mag je je oude ketel nog vervangen door een nieuwe op mazout.

Welke optie bij je woning past, hangt vooral af van hoe goed je huis geïsoleerd is en hoe je je kamers verwarmt. Hieronder lees je wat de regels precies zijn, wat er bij een overstap van mazout extra komt kijken en wat je met je mazouttank doet.

Mag je je mazoutketel nog vervangen door een nieuwe?

Sinds 1 januari 2022 mag je in een bestaande woning geen stookolieketel meer plaatsen of vervangen als er een aardgasnet beschikbaar is. Concreet:

  • Gas voor je deur of aan de overkant van de straat: je mag geen nieuwe mazoutketel plaatsen, ook niet als je eigen woning nog geen gasaansluiting heeft.
  • Nergens gas in de buurt: je mag je oude ketel vervangen door een nieuwe mazoutketel.
  • Herstellingen: een nieuwe brander of regeling blijft toegelaten. Het ketellichaam vervangen mag niet, ook niet als je ketel plots niet meer te herstellen is.
  • Hybride met mazout: ook een combinatie van een warmtepomp met een nieuwe mazoutketel valt onder het verbod. Het is dus geen manier om het te omzeilen.

Of er gas in je straat ligt, zie je in de tool van Fluvius voor de aansluitbaarheid op het aardgasnet: je vult je adres in en krijgt meteen het antwoord. Bewaar een screenshot van het resultaat. Meer uitleg vind je op de pagina van de Vlaamse overheid over het stookolieketelverbod.

Welke alternatieven heb je voor je mazoutketel?

Wie zijn mazoutketel vervangt, staat voor dezelfde keuze als iemand met een verouderde gasketel: kies je opnieuw voor een ketel, of stap je over op een warmtepomp? Dit zijn de mogelijkheden.

Een lucht-water warmtepomp

Een lucht-water warmtepomp haalt warmte uit de buitenlucht en verwarmt daarmee je woning en je sanitair warm water. Je stapt er in één keer mee af van fossiele brandstoffen en hebt geen gasaansluiting nodig. Ze past het best bij een goed geïsoleerde woning met vloerverwarming of radiatoren die groot genoeg zijn om met lauwer water (40 à 45°C) te verwarmen.

Reken op een investering vanaf € 8.000 excl. btw. Daar staan een premie en een verlaagd btw-tarief van 6% tegenover. In Rumst stapten de bewoners over op een volledig elektrische lucht-water warmtepomp: hun woning is zeer goed geïsoleerd en heeft vloerverwarming op het gelijkvloers en radiatoren op de verdieping. Ook in Schelle ruilden ze een ketel en zonneboiler in voor een warmtepomp.

Een condensatieketel op gas

Heeft je woning al een gasaansluiting, dan sluiten we de nieuwe ketel rechtstreeks aan op je gasmeter. Is er nog geen aansluiting, dan vraag je die aan bij Fluvius. Soms moet er daarvoor een sleuf gegraven worden van de straat tot aan je woning. Bij Zinder helpen we je bij die keuze.

Een condensatieketel op gas vraagt de kleinste investering, vanaf € 2.000 excl. btw voor aankoop en plaatsing. Hij werkt goed met klassieke radiatoren, ook in een woning die nog niet goed geïsoleerd is. Je betaalt wel 21% btw en krijgt geen premie.

Een hybride installatie

Een hybride installatie combineert een warmtepomp met een condensatieketel op gas. De warmtepomp neemt zoveel mogelijk werk op zich, de gasketel springt bij op de koudste dagen. Dat maakt het een goede tussenstap voor een woning die nog niet klaar is voor een volledige warmtepomp. Ook hiervoor heb je een gasaansluiting nodig. In Edegem plaatsten we een hybride warmtepomp met het oog op de toekomst.

De opties naast elkaar

  • Lucht-water warmtepomp: je hebt geen gasaansluiting nodig, de investering start vanaf € 8.000 excl. btw, je betaalt 6% btw en hebt recht op een premie. Past bij een goed geïsoleerde woning met verwarming op lage temperatuur.
  • Condensatieketel op gas: je hebt een gasaansluiting nodig, de investering start vanaf € 2.000 excl. btw, je betaalt 21% btw en krijgt geen premie. Past bij een woning die nog niet klaar is voor een warmtepomp.
  • Hybride installatie: je hebt een gasaansluiting nodig, de investering is vanaf € 8.000 excl. BTW. Past bij een woning in renovatie, als tussenstap.

Kies je beter gas of een warmtepomp?

Twee vragen beslissen dat: hoeveel warmte verliest je woning, en op welke watertemperatuur krijgen je radiatoren of vloerverwarming je huis warm? Onze vuistregel: heeft je woning gemiddeld maximaal 10 à 12 kW verwarmingsvermogen nodig en volstaat water van ongeveer 40 à 45°C, dan is een warmtepomp vaak de beste keuze. Verliest je woning veel warmte en heb je klassieke radiatoren, dan is een condensatieketel op gas vandaag de verstandigere keuze, met een hybride installatie als tussenweg.

Of je huidige radiatoren daarvoor groot genoeg zijn, of dat vloerverwarming een optie is, bekijken we samen bij het plaatsbezoek.

Hoe je die afweging in detail maakt, lees je in ons artikel warmtepomp of condensatieketel. Bij een plaatsbezoek berekenen we ook hoeveel warmte je woning nodig heeft.

lucht-water-warmtepomp-rumst-realisatie

Je mazoutketel vervangen?

Wij helpen je bij je keuze! Vraag je gratis offerte mét adviesgesprek aan.

Kan je een airco gebruiken als extra verwarming?

Een lucht-lucht warmtepomp is een airco die ook kan verwarmen. Ze verwarmt de ruimtes waar een binnenunit hangt, zoals je leefruimte of slaapkamers. In de zomer heb je er meteen koeling bij.

Bij een overstap van mazout kan je naar de volgende combinaties kijken:

  • Zolang je mazoutketel nog werkt: met een airco verwarm je nu al bij en verbruik je minder mazout, terwijl je de grotere overstap rustig voorbereidt.
  • Naast een nieuwe condensatieketel op gas: de airco verwarmt bij in het voor- en najaar, zodat je ketel minder gas verbruikt. Heb je zonnepanelen, dan gebruik je daarvoor je eigen stroom.

Zo pakten we het aan bij een gezin in Mortsel. Met een multisplit airco met vier binnenunits blijft het huis in de zomer aangenaam koel, en in de winter verwarmen ze bij met de stroom van hun zonnepanelen, zodat ze minder gas nodig hebben.

Een lucht-lucht warmtepomp vervangt je centrale verwarming meestal niet volledig: ze maakt geen sanitair warm water en niet elke kamer krijgt een binnenunit. Reken op een investering vanaf € 2.000 excl. btw. Let ook op met de premie: Mijn VerbouwPremie voor een lucht-lucht warmtepomp krijg je alleen als ze de enige centrale verwarming is en je woning volledig fossielvrij is. Naast een gas- of mazoutketel heb je dus geen recht op die premie.

Wat komt er extra kijken als je overstapt van mazout naar gas?

Een mazoutketel vervangen is iets meer werk dan een gasketel vervangen, maar het verloopt niet fundamenteel anders. Dit zijn de extra stappen:

  • Gasaansluiting: heeft je woning nog geen gasmeter, dan vraag je een aansluiting aan bij Fluvius. Geen zorgen, Zinder helpt je hierbij!
  • Gasleiding: van de gasmeter tot aan je nieuwe ketel leggen we een gasleiding aan.
  • Keuring: voor Fluvius een nieuwe gasmeter opent, moet je gasinstallatie gekeurd en conform zijn. Daar zorgt Zinder voor.
  • Warm water: verwarmt je mazoutketel ook je sanitair water via een boiler, dan bekijken we meteen hoe je na de overstap aan warm water komt. Je kan bijvoorbeeld een condensatieketel combineren met een warmtepompboiler, zoals in Brasschaat. Alle opties lees je in ons artikel welke boiler past bij mijn woning.
  • Mazouttank: je bestaande tank laat je buiten gebruik stellen. Daarna verdwijnt de stookolie volledig uit je installatie.

Zo pakten we het aan in een woning in Wilrijk: we vervingen de defecte mazoutketel door een condensatieketel op gas, regelden de graafwerken om de gasleiding binnen te brengen en namen de communicatie met Fluvius volledig op ons. De bewoner hoefde zelf niets op te volgen.

mazoutketel-vervangen-door-condensatieketel-wilrijk-realisatie4

Van mazout naar gas of een warmtepomp?

Mathias komt bij je langs en zegt je eerlijk welke optie bij je woning past. Vraag je gratis offerte mét adviesgesprek aan.

Wat doe je met je mazouttank?

Stook je niet langer op mazout, dan moet je je tank buiten gebruik stellen. Wat dat precies inhoudt, hangt af van waar je tank staat en hoe groot hij is.

  • Ingegraven tank kleiner dan 6.000 liter: de tank wordt leeggemaakt en gereinigd. Verwijderen heeft de voorkeur. Kan dat niet, bijvoorbeeld omdat de stabiliteit van je woning in gevaar komt, dan wordt hij opgevuld met zand, schuim of een ander inert materiaal.
  • Bovengrondse tank of tank in de kelder kleiner dan 6.000 liter: leegmaken en reinigen volstaat, verwijderen is niet verplicht. Een attest heb je alleen nodig als de tank ook verwijderd wordt.
  • Tank van 6.000 liter of meer: die moet verwijderd worden, met een attest. Lukt dat echt niet, dan wordt hij leeggemaakt, gereinigd en, als hij ingegraven is, opgevuld.

Het leegmaken en reinigen moet binnen 36 maanden na de buitengebruikstelling gebeuren. Bewaar het attest en de documenten van de firma die je tank leegmaakte: je hebt ze nodig als je je woning ooit verkoopt. Alle regels vind je op de pagina van Vlaanderen.be over het buiten gebruik stellen van een stookolietank.

Zinder helpt je hier ook bij!

Welke premies en btw gelden er?

Voor een warmtepomp krijg je in Vlaanderen Mijn VerbouwPremie, ongeacht je inkomen. Voor een nieuwe gas- of mazoutketel bestaat er geen premie. Sinds 1 maart 2026 gelden deze bedragen:

TypeCategorie 1 en 2Categorie 3Categorie 4
Lucht-water warmtepomp€ 1.500€ 4.500€ 6.000
Hybride warmtepomp€ 800€ 3.000€ 4.000
Lucht-lucht warmtepomp (als enige verwarming)€ 300€ 450€ 600
Condensatieketelgeengeengeen

Goed om te weten als je van mazout komt: ligt je woning in een gebied zonder aardgas, dan stijgt de premie voor een lucht-water warmtepomp met 50% in categorie 3 en 4. De premie is wel begrensd tot een percentage van je factuur, van 20% tot 50% naargelang je categorie. Je exacte bedrag bereken je met de simulator van de Vlaamse overheid. Zinder is RESCert-gecertificeerd, wat een voorwaarde is om de premie te krijgen.

Ook de btw maakt een verschil. Voor een nieuwe gas- of mazoutketel betaal je sinds juli 2025 21% btw, ook in een woning ouder dan tien jaar. Voor een warmtepomp betaal je tijdelijk 6% btw.

Waarom wacht je beter niet tot je ketel stilvalt?

Valt je mazoutketel midden in de winter uit en is hij niet meer te herstellen, dan mag je hem ook dan niet vervangen door een nieuwe mazoutketel als er gas in je straat ligt. Heeft je woning nog geen gasaansluiting, dan kan het weken duren voor je opnieuw verwarming hebt. Fluvius heeft wel een spoedprocedure van 5 werkdagen, maar alleen als je woning direct aansluitbaar is en het om een standaardaansluiting gaat.

Is je ketel op leeftijd of heeft hij de laatste winters vaker kuren gehad? Laat dan nu al bekijken door Zinder welke optie bij je woning past en vraag je gasaansluiting zo nodig op voorhand aan. Zo beslis je in alle rust, en niet onder druk in een koud huis.

Samengevat

  • Ligt er gas in je straat, ook aan de overkant, dan mag je je mazoutketel niet vervangen door een nieuwe mazoutketel.
  • Je kiest dan tussen een condensatieketel op gas, een hybride installatie of een lucht-water warmtepomp, afhankelijk van je isolatie en je radiatoren.
  • Je mazouttank laat je leegmaken en reinigen. Een ingegraven tank laat je verwijderen of opvullen, met een attest.
  • Wie op tijd begint, kiest in alle rust in plaats van in een koud huis.

Mathias, industrieel ingenieur, komt bij je langs, bekijkt je woning en je huidige installatie en zegt je welke optie het best past, aan geen merk gebonden. Wij regelen de rest, ook de contacten met Fluvius. Vraag je gratis offerte aan.

Schrijf je in op onze nieuwsbrief

Nieuwsbrief
GDPR